本文へ移動
みどりの話帖Midori Talk Notes

海とごみ

CLEANUP PHOTO SESSION:暮らしを拾う

ごみ拾いは、まちや浜辺をきれいにするだけの活動ではありません。拾ったものを写真に残すと、私たちの暮らしから何がこぼれ落ちているのかが見えてきます。

これは独立した環境ガイドです。以前このアドレスを使っていた Spiral Club とは関係ありません。

拾ったごみは暮らしの記録

浜辺や川沿いで拾うのは、ペットボトルのふた、お菓子の袋、たばこの吸い殻、ひもの切れ端など、ふだんの生活で使われるものばかりです。どれも一度は誰かの手を通ったもの。ごみ拾いは、暮らしを拾い直す時間でもあります。

海のごみの多くは陸から

世界では年間約800万トンの海洋プラスチックごみが発生しているとの推計があり、海洋プラスチックごみの約8割は陸で発生し、川などを伝って海へ流れていると言われています(環境省)。まちの道ばたのごみ拾いも、海を守ることにつながっています。

日本では2019年5月に「海洋プラスチックごみ対策アクションプラン」がまとめられ、国としての対策が進められています(環境省)。

写真で記録するクリーンアップ

  1. 始める前に、場所と時間を決めて全体を一枚撮る
  2. 拾ったものを種類ごとに並べて撮る(プラスチック、缶、紙など)
  3. いちばん多かったものを数えてメモする
  4. 終わったあとの景色を、同じ場所からもう一枚撮る

写真を並べると、「この場所はたばこが多い」「夏のあとは花火のごみが増える」といった傾向が見えてきます。家族や友だちに見せれば、それ自体が会話のきっかけになります。

どこで拾う?

浜辺だけがごみ拾いの場所ではありません。川沿いや用水路、公園、通学路も大切な場所です。海のごみの多くが川を伝って流れてくることを考えると、海から遠いまちでのごみ拾いにも意味があります。まずは家の近くの、いつも歩く道から始めてみましょう。

参加しやすい機会

環境省と日本財団は「海ごみゼロ」を合言葉に、全国一斉の清掃キャンペーン「海ごみゼロウィーク」を行っています(環境省)。地域の清掃活動に加わるのも、ひとりで近所を歩くのも、どちらも立派な一歩です。

安全のために。軍手やトングを使い、割れたガラスや注射針など危ないものには直接触らないでください。

余った電気の行き先は、新しい契約で決まる

ごみ拾いでは、まちで出たものの行き先を考えます。屋根の太陽光パネルで余った電気にも行き先があります。日本の住宅用の余剰電力は固定価格での買取が10年なので、2019年から期間を終える家庭が出ています(資源エネルギー庁)。売電を続けるには、売電できる事業者と相対・自由契約を結びます。切り替えには時間がかかることがあるため、各社の契約条件を早めに比べるよう勧められています(資源エネルギー庁)。地域の事業者を選べば、余った電気をまちで使ってもらうこともできます。オランダでも、電気の売り買いは leverancier との契約で決まります。

  • 契約の形:vast、variabel、dynamisch
  • ingangsdatum:契約が始まる日
  • bedenktijd:14日(ACM)

その契約を結ぶのが energiecontract afsluiten です。

Hoe afsluiten in Nederland gaat, leest u hieronder in het Nederlands.

Energiecontract afsluiten

Je kunt direct een nieuw energiecontract afsluiten via de Energievergelijker van energiecontractafsluiten.com: eerst stroom en gas vergelijken op postcode en verbruik, dan afsluiten bij de leverancier. Je kiest vast, variabel of dynamisch, met 14 dagen bedenktijd.

  • Vast, variabel of dynamisch
  • Ingangsdatum zelf kiezen
  • 14 dagen bedenktijd
  • Oude contract wordt opgezegd

Energiecontract afsluiten: zo werkt het

Een energiecontract afsluiten is een leveringsovereenkomst voor stroom en gas aangaan met een energieleverancier, voor één adres.

Je kiest daarbij een contractvorm, een looptijd en een ingangsdatum. De leverancier bevestigt het contract schriftelijk en geeft je een duidelijke samenvatting van de voorwaarden; die samenvatting is sinds de Energiewet verplicht.

De bedenktijd van een energiecontract is 14 dagen: in die periode annuleer je zonder kosten en zonder opgaaf van reden, volgens de ACM.

  1. Gegevens invoeren

    Vul je adres in. Je energieverbruik staat op de jaarafrekening; zonder jaarafrekening reken je met een schatting die je kunt aanpassen. Op dezelfde jaarafrekening staat de EAN-code van 18 cijfers die je aansluiting aanwijst.

  2. Contracttype kiezen

    Vast, variabel of dynamisch, met de looptijd die bij je past. Vergelijk op jaarprijs inclusief kortingen, niet op het maandbedrag. Heb je zonnepanelen, dan telt vanaf 1 januari 2027 ook wat je terugkrijgt en betaalt voor teruglevering; dat staat bij energie vergelijken 2027.

  3. Vergelijken en afsluiten

    Vergelijk op de totale jaarprijs, inclusief netbeheerkosten, energiebelasting en een welkomstbonus of cashback. Je rondt af op de site van de leverancier met je gegevens, IBAN, gewenste ingangsdatum en een machtiging voor automatische incasso. Bij een overstap regelt de nieuwe leverancier de overstap en zegt hij je oude contract voor je op. Een overstap duurt meestal 4 tot 6 weken, en je zit nooit zonder stroom of gas: de levering loopt door tot de nieuwe leverancier begint.

  4. Bedenktijd en bevestiging

    De bevestiging noemt je tarieven, looptijd en ingangsdatum. Klopt er iets niet, dan annuleer je binnen de bedenktijd kosteloos.

Vast, variabel of dynamisch: welk contract past bij je?

Contractvormen naast elkaar (aandeel huishoudens: Milieu Centraal, december 2025)
VastVariabelDynamisch
Prijs per kWh en m³Staat vast voor de hele looptijdKan een paar keer per jaar of maandelijks wijzigen, met minstens een maand vooraf berichtStroom per uur of kwartier, gas per dag, volgens de marktprijs
Looptijd1, 2 of 3 jaarMaandelijks opzegbaarMaandelijks opzegbaar
Eerder opzeggenOpzegvergoeding (opzegboete) mogelijkGeen opzegvergoedingGeen opzegvergoeding
VoordeelJe weet vooraf wat je per kWh en m³ betaaltDalende energieprijzen merk je snelGoedkope uren benut je direct
NadeelDalende prijzen merk je nietStijgende prijzen merk je ook snelDure uren kosten meer; een slimme meter is nodig
Aandeel huishoudens54%39%7%

Een vast contract zet het leveringstarief vast, maar de energiebelasting en de netbeheerkosten kunnen tussentijds nog wijzigen. Kies je tussen 1 of 3 jaar vast, dan geeft 3 jaar langer zekerheid en bindt het je ook langer aan dezelfde prijs. Een dynamisch energiecontract rekent meestal een inkoopvergoeding van 1 à 2 cent bovenop de marktprijs; daar zie je ook de uurprijzen van vandaag. Een hybride energiecontract combineert dynamische stroom met vast gas: zekerheid over de gasprijs en een stroomprijs die meebeweegt.

Waar je op let voordat je tekent

Leveringstarief
Het leveringstarief is de prijs per kWh stroom en per m³ gas. Vergelijk tarieven altijd op jaarprijs voor je eigen verbruik.
Vaste leveringskosten
De vaste leveringskosten betaal je elke maand aan de leverancier, los van je verbruik. De leverancier bepaalt de hoogte.
Netbeheerkosten
De netbeheerkosten betaal je via je leverancier. De grootte van je aansluiting bepaalt mee hoe hoog ze zijn (het capaciteitstarief).
Energiebelasting
Over stroom en gas betaal je energiebelasting. De vermindering energiebelasting is in 2026 € 628,96 inclusief btw en staat als korting op je energierekening.
Welkomstbonus, cashback en korting
Een welkomstbonus of cashback hoort vaak bij een vast contract. De actievoorwaarden zeggen wanneer je de korting krijgt en of je die terugbetaalt bij eerder opzeggen.
Groene of grijze stroom
Groene stroom komt uit zon, wind of water, grijze uit gas en kolen. De meest groene keuze is stroom uit Nederlandse zon of wind.
Enkel of dubbel tarief
Een meter met dag- en nachtstand rekent af in twee tarieven. Vergelijk dan op normaal én daltarief.
Wederverkoper of leverancier
Een wederverkoper heeft zelf geen vergunning om energie te leveren, maar werkt samen met een leverancier die dat wel heeft. Ook dan staat de naam van die leverancier op je contract en levert die je de energie.
Vergunning en leveringsplicht
Elke energieleverancier heeft een vergunning van de ACM nodig, en de ACM controleert elk jaar voor de winter of een leverancier genoeg geld heeft. Een leverancier met vergunning moet je als kleinverbruiker leveren: dat heet de leveringsplicht.
Termijnbedrag en jaarafrekening
Het termijnbedrag is een maandelijks voorschot. De jaarafrekening rekent je echte verbruik af: je betaalt bij of krijgt geld terug.

Wanneer sluit je een energiecontract af?

Het beste moment hangt af van je huidige contract, niet van de maand.

Je situatie en het moment om af te sluiten
SituatieMoment
Vast contract loopt afSluit vooraf af met de einddatum als ingangsdatum; dan betaal je geen opzegvergoeding.
Vast contract, eerder wegDe leverancier mag een opzegvergoeding rekenen volgens de ACM-regels, op basis van de resterende looptijd en de prijsontwikkeling.
Variabel of dynamischElk moment, met een opzegtermijn van hooguit een maand.
Aanbod om te verlengenVergelijk het verlengingsaanbod eerst met ander aanbod op je adres.
Nu vastzetten of wachten?Niemand weet wat energie volgend jaar kost. Een vast contract koopt zekerheid; met een variabel contract kun je elke maand alsnog overstappen naar vast.
Einddatum ‘tot en met’Loopt je contract tot en met 31 december, dan kies je 1 januari als ingangsdatum.
VerhuizingSluit af zodra je de sleuteldatum weet.

Sluit geen energiecontract af tijdens een verkoopgesprek aan de telefoon; de ACM raadt dat af.

Energie afsluiten voor een nieuwe woning

Sleuteldatum als ingangsdatum
Geef bij het afsluiten de dag op waarop je de sleutel krijgt. Weet je die datum, dan kun je meteen afsluiten.
Meterstanden bij de overdracht
Noteer de standen van stroom en gas op de dag van de sleuteloverdracht, met een foto erbij, en geef ze door aan je leverancier.
Je huidige contract
Bij verhuizen meld je de verhuizing zelf bij je leverancier. Neem je het contract mee, dan loopt het door op je nieuwe adres.
Met spoed of nieuwbouw
Is het kort dag, sluit dan toch af en vraag de leverancier naar een spoedaanvraag. Bij nieuwbouw regel je eerst de aansluiting via de netbeheerder, met een aansluit- en transportovereenkomst; die kies je niet, die hoort bij je regio.

Energiecontract afsluiten in je situatie

Samenwonen, huur of uit elkaar
Een energiecontract staat op naam van één persoon en hoort bij één adres. Ga je uit elkaar, dan neemt één van je het contract over of sluit een nieuw contract af.
Alleen stroom of een warmtenet
Een huis zonder gasaansluiting krijgt alleen een stroomcontract. Bij een warmtenet heb je daarnaast een warmtecontract bij één vaste warmteleverancier.
Zonnepanelen
Met zonnepanelen vergelijk je ook de terugleververgoeding en de terugleverkosten. Op 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling; stroom die je zelf direct verbruikt, wordt dan het meest waard.
Thuiswerken of eigen bedrijf
Gebruik je de energie vooral privé, dan ben je volgens de ACM consument, ook als je een onderneming hebt. Een bedrijfspand krijgt een zakelijk contract.
Kleine aansluiting
Als kleinverbruiker vallen de consumentenregels voor je. Die gelden voor een kleine aansluiting: stroom tot 3x80 ampère en gas tot type G25, zoals bij vrijwel elke woning.
Je eerste energiecontract
Heb je nog geen jaarafrekening, dan reken je met een schatting van je verbruik. De leverancier past het termijnbedrag aan zodra je echte verbruik bekend is.
Elektrische auto en nachtstroom
Laad je ’s nachts, dan scheelt een dubbel tarief met daluren of een dynamisch contract met goedkope nachturen.
Thuisbatterij
Denk goed na voor je een energiecontract afsluit dat aan een thuisbatterij vastzit. Stap je later over, dan werkt de slimme sturing van de batterij waarschijnlijk niet meer; je eigen stroom opslaan blijft wel werken.
Kredietcheck en waarborgsom
Sommige leveranciers doen bij het afsluiten een kredietcheck en vragen soms een waarborgsom. Vraag dat vooraf na bij de leverancier van je keuze.

Vergelijken: via een vergelijker of direct bij de leverancier

Een energievergelijker zet het aanbod van meerdere energieleveranciers naast elkaar op je adres. Sluit je direct bij een leverancier af, dan zegt die meestal ook je oude contract op; controleer dat in de bevestiging.

Bij collectieve inkoop vraagt een organisatie namens een grote groep één aanbod per contractsoort aan; dat is niet altijd goedkoper dan zelf vergelijken. De goedkoopste energieleverancier voor iedereen bestaat niet: welk aanbod het laagst uitkomt, hangt af van je verbruik, je adres en je zonnepanelen.

De actuele stroomprijs en gasprijs per leverancier zie je bovenaan in de vergelijking, berekend op je adres. De vergelijking toont het aanbod van de deelnemende leveranciers; niet elke leverancier staat erin.

Vragen over een energiecontract afsluiten

Vraag

Waar kun je het beste een energiecontract afsluiten?

Bij de leverancier die op je verbruik de laagste jaarprijs heeft en voorwaarden die je bevallen. Kijk naar de jaarprijs inclusief kortingen, niet naar het maandbedrag.

Vraag

Wat is de beste maand om een energiecontract af te sluiten?

Een vaste beste maand bestaat niet. Ik kijk naar de einddatum van het huidige vaste contract: op die datum stap je over zonder opzegvergoeding, en je kunt al eerder afsluiten met die datum als ingangsdatum.

Vraag

Is het verstandig om in 2026 een vast energiecontract af te sluiten?

Als je zekerheid over je tarief wilt, vind ik vast prima. Heb je zonnepanelen, let dan op: de salderingsregeling stopt op 1 januari 2027. Vraag na wat er met de terugleververgoeding gebeurt.

Vraag

Wat kost voortijdig opzeggen van een energiecontract?

Bij een variabel contract en een dynamisch contract niets. Alleen bij een vast contract dat je vóór de einddatum opzegt, mag de leverancier een opzegvergoeding rekenen. Op de einddatum betaal je niets.

Vraag

Hoe snel kan ik energie afsluiten voor een nieuwe woning?

Zodra je de sleuteldatum weet, kun je afsluiten met die datum als ingangsdatum. ACM ConsuWijzer adviseert een verhuizing uiterlijk twee weken vooraf te melden. Is het korter dag, vraag dan naar een spoedaanvraag.

Vraag

Waar kan ik terecht met een klacht over mijn energieleverancier?

Dien je klacht eerst schriftelijk in bij de leverancier. Kom je er samen niet uit, dan kun je naar de Geschillencommissie Energie of de rechter, en je kunt het melden bij ACM ConsuWijzer.